Aftrek specifieke zorgkosten 2028: blijft bestaan volgens nieuw voorstel, maar tandarts en gehoorapparaat vervallen

Wat verandert er volgens het nieuwe voorstel?

Op Prinsjesdag stelde het kabinet voor de aftrek per 1 januari 2028 af te schaffen. Dat plan is van tafel. In de derde nota van wijziging blijft de aftrek bestaan. Vanaf 1 januari 2028 geldt hij in een gerichtere vorm, zonder vastgestelde einddatum.

Het kabinet verandert twee dingen: minder kostensoorten tellen mee en de drempels gaan omhoog. Het wil de komende jaren zoeken naar een beter alternatief, dat de aftrek bij voorkeur uiterlijk in 2030 kan vervangen. Tot die tijd blijft de aftrek volgens dit voorstel staan.

Hoe werkt de aftrek nu?

Met de aftrek van specifieke zorgkosten kun je bepaalde uitgaven door ziekte of een beperking aftrekken in je aangifte inkomstenbelasting. Het gaat om het deel van de kosten boven een drempelbedrag, waarvoor je geen vergoeding krijgt van bijvoorbeeld je (aanvullende) zorgverzekering of de bijzondere bijstand.

In 2024 gebruikten zo’n 900.000 huishoudens de aftrek, met een gemiddeld belastingvoordeel van € 400. Wie weinig belasting betaalt en de aftrek daardoor niet helemaal kan gebruiken, kan een tegemoetkoming specifieke zorgkosten krijgen. Dat deden in 2024 zo’n 245.000 mensen, met gemiddeld € 340.

De drempel: oud en nieuw

De drempel is het deel van je kosten dat je niet mag aftrekken. Bij een inkomen tot € 9.680 (€ 19.360 met fiscaal partner) blijft die € 166 (€ 332 met fiscaal partner). Van € 9.681 (€ 19.361 met fiscaal partner) tot en met € 51.411 gaat de drempel van 1,65% naar 1,7% van je drempelinkomen. Boven € 51.411 gaat hij van € 848 plus 5,75% naar € 874 plus 6,5% van het bedrag boven die grens. De bedragen staan in prijzen van 2026; de inkomensgrenzen veranderen niet door dit voorstel.

Een rekenvoorbeeld zonder fiscaal partner, in prijzen van 2026. Bij een drempelinkomen van € 30.000 gaat de drempel van € 495 naar € 510, dus € 15 hoger. Bij € 60.000 gaat hij van ongeveer € 1.342 naar € 1.432, zo’n € 90 hoger. Hogere inkomens merken de verhoging dus het meest.

Welke kosten vervallen vanaf 2028?

Bij genees- en heelkundige hulp vervallen volgens het voorstel verpleging in een ziekenhuis of instelling, tandheelkundige hulp, het toedienen van vaccins, alternatieve geneeswijzen zoals de osteopaat of chiropractor en homeopathische middelen. De toelichting noemt ook de behandeling door een arts: die kosten zijn dan niet meer aftrekbaar. Ooglaseren ter vervanging van een bril of lenzen was al uitgesloten.

Bij hulpmiddelen vallen gehoorapparaten, steunzolen, beugels, kronen en bruggen, pacemakers en protheses af. Bij extra gezinshulp tellen boodschappenbezorging en een maaltijdservice niet meer mee.

Het kabinet schrapt kosten die elders vergoed kunnen worden of waarvoor je je kunt bijverzekeren. Ook kosten die vaak eenmalig zijn of vaker voorkomen bij mensen zonder chronische ziekte vervallen, zoals steunzolen, reisvaccins en de tandarts.

Welke kosten blijven aftrekbaar?

Vervoerskosten, dieetkosten, extra uitgaven voor kleding en beddengoed en reiskosten voor ziekenbezoek blijven aftrekbaar. Dat geldt ook voor geneesmiddelen op voorschrift die niet worden vergoed, en voor overige hulpmiddelen en genees- en heelkundige hulp die niet zijn uitgesloten. In de brief aan de Kamer noemt het kabinet ook aanpassingen aan je auto of fiets vanwege je ziekte of beperking, en gezinshulp.

De huidige voorwaarden blijven gelden voor deze kosten. Waar nodig past het kabinet de uitvoeringsregels nog aan.

Wat betekent dit voor jou?

Over 2026 en 2027 verandert er volgens het voorstel niets. Vanaf 2028 hangt het af van wat je kosten zijn en van je inkomen. Ook mensen met een chronische ziekte of beperking kunnen aftrek verliezen. Het kabinet schrijft dat het negatieve inkomenseffecten in individuele gevallen niet kan uitsluiten.

Kun je minder aftrekken, dan valt je verzamelinkomen hoger uit. Dat kan gevolgen hebben voor toeslagen en voor eigen bijdragen die van je inkomen afhangen. Die gevolgen zijn volgens het kabinet wel kleiner dan bij het oorspronkelijke plan om de hele aftrek af te schaffen. De tegemoetkoming specifieke zorgkosten is gekoppeld aan de aftrek en verdwijnt dus niet, maar de hoogte kan veranderen.

Waarom draait het kabinet het plan terug?

Volgens de brief van 3 november komt het kabinet tegemoet aan zorgen in de Kamer, onder meer van ChristenUnie en 50PLUS. Die vonden het bezwaarlijk om afschaffing te steunen zonder te weten hoe het geld voor chronisch zieken zou worden besteed.

Het kabinet wil de regeling behouden tot er een passender alternatief is. Het betaalt dat uit het bedrag dat al was gereserveerd voor chronisch zieken: structureel € 350 miljoen. De nieuwe variant kost volgens de nota samen ook € 350 miljoen, dus dat geld gaat hier vanaf 2028 aan op.